در دنیای امروز انتخاب آسانسوری که ارزان‌تر، سریع‌تر، ایمن‌تر، بی سر و صداتر، دارای سرویس و نگهداری راحت‌تر، ایمنی بالا همراه با راندمان بهتر قطعات و مقرون به صرفه‌تر باشد، اهمیت زیادی دارد. ممکن است تا به حال درباره آسانسورهای مغناطیسی زیاد شنیده باشید، شاید هم هیچ اطلاعاتی راجع به این مدل از آسانسور نداشته باشید. پس با ما همراه باشید چرا که در ادامه درباره این نوع از آسانسورها صحبت می‌کنیم.
مختصری از تاریخچه آسانسور مغناطیسی
اولین آغاز حرکت مغناطیسی به جان میچل در سال 1750 باز می‌گردد، جایی که او متوجه شد دو قطب هم نام آهن‌ربای مغناطیسی وقتی کنار هم قرار می‌گیرد، دفع می‌شوند.
در سال 1922، هرمان کمپر در آلمان حالت جذاب (EMS) مگلو را کشف کرد و در سال 1934 حق ثبت اختراع قطار را به خود اختصاص داد.
در سال 1966، جیمز پاول و گوردون دانبی با استفاده از آهن‌رباهای ابررسانا که بر روی وسایل نقلیه متحرک قرار دارند و بر جریان‌های حلقه های آلومینیومی معمولی در یک راهنما تأثیر می‌گذارند، اولین سیستم عملی برای انتقال مغناطیسی را پیشنهاد کردند.
در سال 2000، کمیته وزارت حمل و نقل ژاپن به این نتیجه رسید که MagLev (Magnetic Levitation) یا شناوری مغناطیسی برای سیستم حمل و نقل جرمی با سرعت فوق العاده بالا قابل اجرا است.
این نیروی مغناطیسی، کابین را به صورت عمودی و افقی به حرکت در می‌آورد. علاوه بر این، آسانسور مغناطیسی می‌تواند بارهای سنگین تا وزن بیست هزار کیلوگرم را جابجا کند. همین امر سبب شده تا اغلب از این آسانسور برای جابجایی محموله‌های نظامی و ابزارهای سنگین استفاده کنند، به همین دلیل به آنها آسانسورهای تسلیحاتی هم گفته می‌شود.
اساس کار آسانسور مغناطیسی
اساس کار این آسانسور بر مبنای سیستم تعلیق الکترومغناطیسی است و توسط سیستمی مخصوص کنترل می‌شود که اجازه منحرف شدن و یا سقوط آسانسور را نمی‌دهد. در آسانسور مغناطیسی، نیروی الکترومغناطیس توسط میدان مغناطیسی تولید می‌شود. میدان مغناطیسی هم از طریق جریان الکتریکی در یک سیم پیچ دور سیم ایجاد می‌شود و به کمک یک هسته آهن نرم تقویت می‌شود. در صورتی که سیم پیچ دور آهن‌ربا بپیچد، ساختار سلونوئید نامیده می‌شود.
آسانسورهای مغناطیسی برای کنترل شتاب، سرعت، حرکت و توقف در مقصد از سیستم فوق العاده هوشمند استفاده می‌کنند. ترمز این آسانسورها هم با کمترین تکان و ارتعاش و با کمک نرم افزارهای پیچیده با کمترین خطا کنترل می‌شود. همچنین با کمک سیستم ترمز اضطراری، در صورت قطع شدن برق و یا عوامل دیگر، آسانسور را متوقف می‌کند.
آسانسورهای مغناطیسی به جای اتصال به طناب‌ها و قرقره‌ها برای حرکت به کمک محور یا شفت‌هایی که دارای میدان‌های الکترومغناطیسی هستند، به سمت بالا و پایین حرکت می‌کنند که به محرک‌های خطی معروف هستند. در امتداد این شفت‌ها سیم پیچ مغناطیسی حرکت می‌کند که آهن‌رباهای واقع در کابین آسانسور را دفع کرده و باعث می‌شود که درست از بالای شفت‌ها حرکت کند. این شفت‌ها قابلیتی دارند که در آسانسورهای ریلی و کابلی سنتی دیده نمی‌شود و آن این است که چرخش دارند و این امکان را به آسانسورهای مغناطیسی می‌دهند که علاوه بر حرکت به سمت بالا و پایین (عمودی) به چپ و راست (افقی) هم حرکت کنند. بنابراین در آسانسورهای مغناطیسی چند آسانسور می‌توانند از یک محور استفاده کنند.
در این آسانسورها ریل‌های آسانسور و تجهیزات متصل به دیواره چاه آسانسور مغناطیس دائم دارند که در نقش استاتور موتور می‌باشند. با رسیدن جریان برق به استاتور، میدان مغناطیسی ایجاد شده و به روتور القا می‌شود. کابین آسانسور به عنوان روتور عمل می‌کند. طراحی کابین به گونه‌ای است که با قطع شدن میدان مغناطیسی در برخی از نقاط، جریان برق از طریق سیم پیچ‌های استاتور به سیم پیچ‌های تعبیه شده روی روتر القا شده و آنها را باردار می‌کند و کابین به حرکت در می‌آید.
ترمز مغناطیسی
وقتی جریان برق در سیستم کنترل قطع می‌شود، سیستم ترمز آسانسور به طور خودکار عمل کرده و ترمزهای اصطکاکی الکترومغناطیسی فعال می‌شوند. در صورتی که کابین با ۱۲۵% بار نامی خود در سرعت معمول خود حرکت کند، ترمزها باید قادر به توقف کامل سیستم باشند و بلافاصله سیستم را در حالت ساکن نگهدارند. ترمز از خارج شدن کابین از حالت تراز جلوگیری می‌کند و فنری که تحت فشار است جمع شده و کابین در تراز طبقه متوقف می‌شود. چنانچه برق بین طبقات به هر دلیلی قطع شود، کابین هر جا که باشد می‌ایستد. (در این شرایط می‌توان به کمک دسته ترمزی که در موتورخانه قرار دارد به آرامی کابین را در سطح تراز نزدیک‌ترین طبقه قرار داد).
ترمز باید به گونه‌ای باشد که :
- توسط فنرهای فشاری و یا نیروی وزن عمل کند.
- اگر جریان برق قطع شود آسانسور باید حداقل دو وسیله مستقل الکتریکی کنترل کننده داشته باشد.
- ترمز باید توسط جریان الکترومغناطیس و با الکتروهیدرولیک آزاد شود.
- در صورت قطع جریان برق، ترمز باید بلافاصله عمل نماید.
- ترمز باید طوری طراحی شده باشد که توسط دست بتوان آن را باز کرد و با فشار دائمی توسط شخص آن را باز نگه داشت. (در صورتی که موتور دارای ترمز برقی باشد، بایستی تمهیدات باز شدن ترمز بصورت دستی توسط ups را فراهم آوریم)
مزایا و معایب فناوری بالابرهای مغناطیسی
از مزایای آسانسورهای مغناطیسی که به مگلو (maglev) نیز معروف هستند، می‌توان به قیمت کمتر، سرعت بیشتر، اصطکاک کمتر (عدم تماس بین طناب و قرقره)، طول عمر بیشتر، امنیت بالاتر مصرف برق کمتر، سازگاری با محیط زیست (عدم ساطع کردن دی اکسید کربن)، و… اشاره کرد. تمامی قطعات و استانداردهای رعایت شده در این مدل سبب شده تا به طرز چشمگیری احتمال هرگونه حادثه و یا اختلال در آن، در مقایسه با سایر مدل‌ها به شدت کاهش پیدا کند.
این سیستم معایبی هم دارد، از جمله هزینه بالاتر (به دلیل مسیر راهنما که نسبت به آسانسورهای معمولی بیشتر است)، با گذشت زمان هزینه‌های نگهداری و سرویس آن نیز افزایش پیدا می‌کند.
انواع آسانسور مغناطیسی
1- آسانسور معلق مغناطیسی
نوعی از انواع آسانسورهای مغناطیسی است که با کمک مکانیزم بالاکش خطی، حرکت می‌کند. این نوع از آسانسور، مخصوص ساختمان‌هایی است که چندین طبقه دارند و بسیار بزرگ هستند. لازم به ذکر است تا بدانید که این آسانسورها می‌توانند در جهت‌های جدیدی همچون قطری و افقی، حرکت کنند.
2- آسانسور کمربند متحرک
این آسانسور، دارای یک سیستم آهن‌ربای دائمی است که این سیستم در زیر صفحه فولادی که ضدزنگ است، قرار داده شده‌است. در این نوع از آسانسور، کمربند پلاستیکی، کمربند متحرک و فاسیا درست در مقابل یکدیگر قرار دارند که این ابزار، وظیفه انتقال بار به سیستم ذکر شده را بر عهده دارند.
3- آسانسور متحرک
این نوع، دارای هیچ گونه قطعه خارجی نیست و از دو زنجیر موازی ساخته شده‌است. وظیفه هدایت این دو زنجیر، بر عهده یک محور است که زنجیرها را به صورت افقی و عمودی به حرکت در آورد. این نوع از آسانسور نسبت به سایر آنها برای انتقال دادن قطعه‌های تیز، بلند، نازک و حساس، بسیار مناسب است.
4- آسانسور پوشش مغناطیسی
این نوع، مخصوص انتقال و جابجایی موادی است که حاوی میزان زیادی مغناطیس هستند. علاوه بر این، آسانسور پوشش مغناطیسی برای انتقال و بلند کردن لوله‌های استیل و صفحات مختلف نیز مناسب می‌باشد. مواد فولادی که در این آسانسور به کار گرفته شده‌است، سبب شده‌اند تا نسبت به سایر آنها طرفداران بسیار زیادی داشته باشد.
دیدگاه خود را بنویسید