گاورنر نوعی ترمز مکانیکی الکتریکی است که برای توقف کابین آسانسور در هنگام سقوط و یا مواقعی که به دلیل بروز مشکل، کابین آسانسور با سرعت بیش از حد تعیین شده به سمت پایین حرکت کند، جلوی سقوط کابین را گرفته و جان مسافرین را نجات دهد و در واقع یکی از ابزارهای مهم در حفظ امنیت آسانسور میباشد.

سرعت فلکه گاورنر و سرعت کابین آسانسور در زمانی که حرکت کابین آسانسور عادی است با یکدیگر برابر میباشد.
اگر به دلیل بروز خطا یا مشکل در آسانسور به صورت ناگهانی سرعت کابین افزایش یابد، قبل از رسیدن سرعت کابین به سرعت نامی ۱۱۵ درصد، گاورنر با استفاده از دنده ایمنی روی کابین و سیم بکسل مرتبط به گاورنر سرعت کابین را کنترل و کم کرده و سبب توقف آسانسور میشود و از سقوط ناگهانی آن جلوگیری میکند. این کار از طریق درگیر شدن فکها یا گیرههای پاندولی با دندههای مخصوص و ثابت داخل گاورنر انجام میگیرد.
اجزای تشکیل دهنده گاورنر آسانسور
در ساختار گاورنر آسانسور چندین قطعه به کار رفته که هر کدام وظیفه خاصی داشته و باعث کنترل عملکرد ایمنی آسانسور میشود.

- فلکه اصلی یا گاورنر
این قسمت از گاورنر شامل قطعاتی چون بازوی پاندولی یا لنگر است که همواره تحت فشار یک فنر قرار داشته و به شکلی به گاورنر متصل شدهاند که بتوانند به سمت جلو عقب حرکت پاندولی داشته باشند. این بازوها توسط یک فنر همواره تحت فشار هستند. این فلکه دارای شیار V شکل است که سیم بکسل گاورنر بر روی آن قرار میگیرد و علاوه بر آن، یک شیار V شکل کوچکتر به منظور تست گاورنر در این قسمت وجود دارد.
- پراشوت یا ترمز مکانیکی
این بخش که به همان سیستم ضد سقوط نیز معروف است، در زیر هر دو طرف یوک کابین آسانسور قرار دارد و نقش مهمی در توقف کابین روی ریل دارد.
- سیم بکسل با قطر 6 میلیمتری
حداقل قطر اسمی سیم بکسل گاورنر ۶ میلیمتر است و همچنین حداقل نسبت قطر فلکه گاورنر به سیم بکسل باید ۳۰ باشد. ضریب اطمینان این کابل حداقل باید روی 8 اندازهگیری شده باشد. این کابل قرار است نیروی کافی را به پاراشوت منتقل کند، ضمن اینکه در بین گاورنرها باید گردش منظم و روانی داشته باشد.
- فلکه انتهای چاه
فلکه انتهای چاه، به کمک سیمبکسل، به اهرم پاراشوت کابین وصل میشود. این فلکه با همکاری فلکه اصلی، دائما سرعت حرکت کابل را اندازهگیری میکنند و آماده قفلکردن سیستم هستند. این فلکه و فلکه اصلی باید قطری در حدود 30 برابر کابل بکسل داشته باشند. این مقدار، آزادی عمل مناسبی به آنها میدهد.
- کنتاکت و میکروسوئیچ
میکروسوئیچ موجود در سیستم گاورنر، جهت اندازهگیری سرعت حرکت گاورنرها و قطع اضطراری سیستم برق آسانسور است. این میکروسوئیچ با قطع کردن اضطراری برق، از ادامه حرکت موتور جلوگیری میکند. بعد از قطع برق و قفل شدن سیستم، باید بهصورت دستی سیستم را راهاندازی کرد.
انواع گاورنر
1. گاورنر پاندولی (دارای حرکت عمودی)
گاورنر پاندولی درقسمت میانی اهرمی دارد که در دور محور حرکت نوسان داشته و فرکانس یا چرخش واکنش اهرم با سرعت آسانسور هماهنگی است و فقط زمانی که آسانسور شتاب بیشتری بگیرد نوسان اهرم بیشتر شده وباتحریک میله محرک، زبانه پائینی اهرم با درگیری به چرخ گاورنر باعث متوقف شدن آن میشود. در واقع با سرعت گرفتن آسانسور، پاندولها به آرامی رو به بالا حرکت میکنند. با بالاتر رفتن سرعت، پاندولها به بالاترین حد خود رسیده و باعث توقف میشوند. لذا تا زمانی که سرعت آسانسور استاندارد و طبق سرعت نامی باشد، پاندولها به صورت نرمال حرکت میکنند و هنگامی که سرعت بیشتر از سرعت نامی شود، حرکت اهرمها زیاد شده و باعث پرتاب آنها به سمت بیرون و قفل شدن گاورنر و توقف آن خواهد شد.
2. گاورنر سانتریفیوژ (گریز از مرکز)
این مدل گاورنر از رایج ترین نوع گاورنرهاست. بدنه اصلی این گاورنر شامل یک چرخ دوار و یک اهرم مکانیکی به صورت افقی تشکیل شده که درون آن سنسور الکتریکی قرار دارد. وقتی سرعت حرکت کابین به بیش از میزان تعیین شده برسد، اهرم مکانیکی وارد بخش فرو رفته چرخ دوار شده و درون آن قفل میشود؛ همچنین زبانه مکانیکی پاراشوت به ریلها قفل میگردد و کابین از حرکت میایستد. در این شرایط سنسور الکتریکی درون گاورنر، مدار ایمنی را فعال کرده و با قطع کردن برق موتور آن را متوقف میکند.
وقتی سیم بکسل پاره یا شل شده باشد و یا از درون شیار چرخ دوار خارج شده باشد، گاورنر به وطیفه خود عمل کرده و مدار ایمنی برق را قطع میکند.
3. گاورنر تک جهتی
که این گاورنر تنها زمانی عمل میکند که افزایش سرعت کابین، رو به پایین باشد. به همین جهت نیز آن را تک جهتی مینامند.
4. گاورنر دو جهتی (دو قطبی)
این نوع گاورنر، هم در جهت بالا و هم در جهت پایین قابلیت تامین ایمنی آسانسور را دارد. اگر سرعت آسانسور در حرکت رو به بالا یا رو به پایین نسبت به سرعت نامی افزایش یابد، این گاورنر برای سیستم آسانسور بسیار ایمن خواهد بود.
وظیفه و نحوه کارکرد گاورنر
گاورنر به عنوان یک قطعه الکترومکانیکی در انواع آسانسورهای کششی و هیدرولیکی، دارای نقش حمایتی در سرعتهای بالاتر از حد مجاز کابین است تا مانع از سقوط آن شود. در چنین وضعیتی، از سیستم گاورنر به پاراشوت و ترمز اضطراری فرمان صادر میشود تا کابین را از حرکت باز دارد. با افزایش سرعت کابین، نیروی گریز از مرکزی ایجاد میشود که در نتیجه آن فکهای گاورنر به بیرون رانده شده و برخورد آن به لبه یا دندههای ثابت گاورنر سبب توقف حرکت گاورنر میگردد. با فرمان میکروسوئیچها، موتور آسانسور قطع شده و موتور متوقف میشود. سپس با فعال شدن پاراشوت، کابین آسانسور در هر ارتفاعی که باشد متوقف میگردد. محل قرارگیری میکروسوئیچها در قسمتهای مختلف فلکه ته چاهک آسانسور، یوک کابین متصل به سیم بکسل و گاورنر موتورخانه آسانسور میباشد.
محل نصب گاورنر
معمولاً گاورنر در موتورخانه آسانسور و روی دال بتونی (بتون سقف چاه آسانسور) در نزدیکی محل شاسی موتور آسانسور نصب میگردد. گاورنر بر روی سقف چاه و محل مورد نظر مستقر شده و سیم بکسل گاورنر روی فلکه انداخته میشود. این سیم بکسلها با عبور از دو سوراخ مخصوص در بتون سقف به سمت پائین فرستاده میشوند. یک سر سیم بکسل به پائین و نزدیک کف چاه آسانسور میرود و پس از عبور از روی فلکه ته چاه آسانسور به سمت بالا برگشته و به سر دیگر سیم بکسل، روی کابین آسانسور میرسد و سپس با اتصال به استراکچر روی یکی از شانههای یوک بالای کابین آسانسور، متصل و مستحکم میشود. در محل نصب گاورنر عواملی مانند سرعت نامی آسانسور، موقعیت ریل آسانسور، نقشه طراحی، ساخت آسانسور و سیستم آسانسور تاثیرگذار هستند.
نکات مهم در نصب گاورنر
- محل گذر سیم بکسلهای کار شده روی گاورنر باید با سوراخهای کار شده در کف موتورخانه برابر بوده و مطابقت داشته باشند.
- حداکثر میزان انحراف عمودی موجود نیم میلیمتر باشد.
- نباید هیچ گونه خمیدگی در سیم بکسلهایی که از روی گاورنر عبور میکنند، دیده شود.
- فلکه اصلی و فلکه ته چاه باید در یک راستا نصب شوند.
- قسمت بالایی سیم بکسل گاورنر باید به وسیله کرپی به هم وصل شوند.
- هیچ یک از تجهیزات گاورنر نباید هنگام حرکت آسانسور با دیگر بخشها برخورد و یا سایش داشته باشد.
- میزان فاصله بین ریلهای راهنما و سیم بکسلها باید طبق استاندارد و متناسب با نقشه تایید شده باشد.
- گاورنرها را باید مطابق با استاندارد EN81-1/2 ساخته شوند و هر یک از این محصولات باید دارای چنین گواهینامهای باشند. در غیر این صورت فاقد استاندارد لازم بوده و ممکن است دچار مشکلاتی شود.
- کمترین میزان در نظر گرفته شده برای قطر سیم بکسلهای عبوری از روی گاورنر باید 6 میلیمتر باشد.
دیدگاه خود را بنویسید